Қазақстан күнбағыс майын өндіру және экспорттау бағытында айтарлықтай жетістіктерге қол жеткізді. Соңғы үш жылда елімізде күнбағыс майының өндірісі 2,5 есеге, ал экспорты 4,8 есеге өскен. Бұл көрсеткіштер ішкі нарықты толық қамтамасыз етуге мүмкіндік беріп қана қоймай, Қазақстанды халықаралық аренада да бәсекеге қабілетті етті.
2024 жылдың қорытындысы бойынша, Қазақстан алғаш рет әлемдегі күнбағыс майын экспорттаушы үздік 10 елдің қатарына еніп, 8-орынды иеленді. Сонымен қатар, еліміз Еуропалық Одаққа күнбағыс өнімі жеткізуші жетекші үш елдің қатарына кірді.
Бұл өсімнің артында күнбағыс майының мал шаруашылығы мен тамақ өнеркәсібіндегі жоғары сұранысқа ие негізгі өнім екендігі жатыр. Жаһандық нарықта бұл өнімге деген сұраныс жыл сайын артуда.
2023–2024 маусымында Қазақстан күнбағыс майы мен шрот экспортынан 562 миллион АҚШ доллары көлемінде табыс тапты. Алдағы жылдары бұл көрсеткішті 1 миллиард долларға дейін жеткізу жоспарланып отыр.
QazTrade компаниясы экспортты жүйелі түрде қолдауға басымдық беруде. Бұл туралы компания бас директорының бірінші орынбасары Нұрлан Құлбатыров мәлімдеді:
«Біз ішкі нарықты толық қамтып, экспортты арттырудамыз. QazTrade экспортты қолдаудың нақты құралдарын іске асырып отыр: сауда миссияларын ұйымдастыру, экспорттық акселерация бағдарламалары, шығындарды өтеу тетіктері. Соңғы бес жылда өсімдік майы экспорты тұрақты түрде өсіп келеді», – деді ол.
Қазақстанның бұл жетістігі – ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеу арқылы қосылған құны жоғары тауарларды шетел нарығына шығарудың нақты мысалы. Бұл бағыт алдағы уақытта елдің азық-түлік қауіпсіздігі мен экономикалық әртараптандыруға да оң ықпалын тигізеді.